Zorgplicht van hardlooporganisaties voor minderjarigen: hoe ver moet die gaan?

In Nederland geldt voor deelname aan een marathon een minimumleeftijd van 18 jaar en op enkele evenementen voor de halve marathon is dat zelfs 16 jaar. Ondanks deze regel controleren de Nederlandse organisaties dit over het algemeen niet. Die verantwoordelijkheid ligt dus bij de minderjarige deelnemer en/of de ouders. 

Tot waar gaat de zorgplicht van de organisatie nou eigenlijk en hoe kijken de buitenlandse hardlooporganisaties hiernaar?

❗️Let op: dit artikel is puur informatief en houdt geen verband met het overlijdensgeval van afgelopen zondag in Leiden.❗️

Leeftijdsgrens bij deelname aan (halve) marathon

Bij de meeste grote hardloopevenementen is de leeftijdsgrens voor deelname aan de halve marathon 18 jaar. Dit is gebaseerd op het advies dat de Atletiekunie geeft aan hardlooporganisaties. In dit advies stuurt de bond voornamelijk aan op puberteit, de groei waar deze groep nog in zit en de belasting van botten en pezen. Grote hardloopevenementen als bijvoorbeeld TCS Amsterdam Marathon, NN CPC Loop Den Haag, Groet uit Schoorl Run, Enschede Halve Marathon, maar ook de Halve Marathon van Groningen houden zich aan dit advies. Daarnaast zijn er genoeg organisaties waaronder Amersfoort Halve Marathon en Leiden Marathon die 16 jaar hanteren.

In de algemene voorwaarden en op de websites van de hardloopevenementen worden de minimumleeftijden gecommuniceerd, maar verder wordt er niet gehandhaafd. Zo laat de organisatie van de Leiden Marathon weten dat hun systeem uitgaat van de leeftijd die deelnemers zelf opgeven. Ook sportorganisatie Le Champion geeft aan de leeftijd niet te controleren. Zo reageert adjunct-directeur René Wit: 'Wij checken geen ID bij afhalen van het startnummer. Mensen laten hun QR-code scannen en krijgen hun startnummer mee.' Ook geeft hij aan dat al zou je ID checken bij ophalen van het startnummer, het systeem niet waterdicht te krijgen is. Tijdens bijvoorbeeld de Marathon Rotterdam of de CPC Loop van organisatie sport- en gezondheidsbedrijf Golazo haal je je startnummer op met ID maar wordt alleen je naam gecheckt, niet de leeftijd.

De Nederlandse organisaties leggen de verantwoordelijkheid voor het houden aan deze regels dus bij de hardloper neer en daarmee bij de ouders van de minderjarigen.

Strengere handhaving in het buitenland

Waar de Nederlandse hardlooporganisaties de verantwoordelijkheid bij de hardloper vinden liggen denken ze er in het buitenland anders over. Zo reageert Chris Lotsbom (Director, Race Communications & Media) van de Boston Marathon resoluut: 'Wanneer iemand van jonger dan 18 jaar probeert te registreren ontvangen ze een error pop-up. Daarnaast kan uitsluitend de hardloper zelf zijn of haar startnummer ophalen en controleren we op basis van een geldig ID: de foto, naam en geboortedatum van de hardloper. We willen absoluut geen minderjarigen op het parcours! Daar doen we alles aan.’

Ook bij de Sydney Marathon, London Marathon en Valencia Marathon controleren ze de leeftijden bij het ophalen van het startnummer. CEO Maratón Valencia Juan Manuel Botella zegt het volgende over zijn event: 'Vooropgesteld: we zijn geen politie, maar een evenementorganisatie. Als mensen willen valsspelen doen ze het toch wel! Dat gezegd hebbende controleren wij de leeftijd bij het ophalen van het startnummer. Is iemand toch minderjarig? Dan krijgen ze niet hun startbewijs mee, maar wel hun geld terug. We organiseren niet voor niets de Mini Marathon, daar kunnen ze dan wél deelnemen.'

Bij de Chicago Marathon hanteren ze dezelfde regels, maar is de minimum leeftijd voor deelname aan de marathon 16 jaar.

Bij de Praag Marathon in Tsjechië en Sevilla Marathon in Spanje controleren ze de geboortedatum bij het afhalen van het startbewijs en wordt deze niet meegegeven wanneer de loper minderjarig is op de dag van de marathon. In Sevilla zijn ze wel sceptisch. Dani Quintero (Sevilla Marathon): 'Als hardlopers willen valsspelen doen ze dat toch wel. Met 20.000 deelnemers zit er altijd eentje tussen die niet eerlijk is over leeftijd. Als organisatie nemen we onze verantwoordelijkheid en controleren we iedereen.'

Zorgplicht?

Dan blijf je achter met de vraag: tot waar gaat de zorgplicht van een organisatie naar de deelnemer en vanaf welk punt ligt de verantwoording bij de minderjarige zelf of zijn/haar ouders? Immers, zo lang de website (en algemene voorwaarden) de correcte informatie bevat over de minimale leeftijd zijn er geen verplichtingen die nog te hoeven controleren. Tegelijkertijd kan je je afvragen of een controle op leeftijd garantie, geeft dat er tijdens de race niets misgaat en of dit daadwerkelijk de risico's op ongevallen verkleind. 'Ik verwacht niet dat wij in de toekomst strengere leeftijdscontroles zullen uitvoeren', besluit Wit van Le Champion.

Volgens Wit is meedoen een gedeelde verantwoordelijkheid. 'Wij doen er alles aan om mensen op een verantwoorde manier aan de start te krijgen en te laten finishen. Maar het is ook een verantwoordelijkheid van de mensen zelf.'

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?