Hoe kun je een teek veilig uit je huid verwijderen?

Een trail door het bos, een rondje door de duinen of een training langs hoog gras: als hardloper ben je een makkelijk doelwit voor teken. Deze nare beestjes kunnnen zich ongemerkt vastbijten en een tekenbeet doet meestal geen pijn. Daarom is het slim om jezelf na een training in het groen altijd even te controleren. Vind je een teek? Dan wil je hem zo snel mogelijk verwijderen.

Teken en hardlopen: waar loop je risico?

Teken komen in heel Nederland voor. Je vindt ze niet alleen diep in het bos, maar ook in parken, duinen, heidegebieden en tuinen. Ze leven vooral dicht bij de grond, bijvoorbeeld tussen dode bladeren, in struiken en hoog gras. Tijdens het hardlopen of wandelen hoef je dus niet eens stil te staan om er eentje op te lopen. Wanneer je met je benen langs planten of begroeiing strijkt, kan een teek zich aan je kleding of huid vastgrijpen en vervolgens op zoek gaan naar een warme, beschutte plek om te bijten.

Vooral wanneer je van het pad af gaat, kom je sneller in aanraking met hoog gras en struiken. Even afsnijden door de berm of een smal paadje door de begroeiing nemen, lijkt misschien onschuldig, maar juist deze fout vergroot je kans op een tekenbeet.

Doe na iedere trail een tekencheck

Wacht niet tot je iets voelt, want een tekenbeet is meestal pijnloos. Controleer je huid zo snel mogelijk na een training in het groen, bijvoorbeeld tijdens het omkleden of douchen. Bekijk niet alleen je armen en benen, maar ook je liezen, oksels, knieholtes, bilspleet, haargrens, randen van je ondergoed en de huid achter je oren. Teken zoeken vaak warme, vochtige en beschutte plekken op.

Gebruik een spiegel om je rug en andere moeilijk bereikbare plekken te bekijken of vraag iemand om even mee te kijken. Zie je één teek? Controleer dan meteen de rest van je lichaam, want je kunt meerdere teken tegelijk hebben. Kijk ook je kleding na. Wil je zeker weten dat daar geen teken meer in zitten, dan kun je de kleding wassen.

Zo kun je een teek verwijderen

Heb je een teek gevonden? Verwijder de teek dan meteen volgens deze stappen van Thuisarts:

1. Smeer vooraf niets op de teek - Gebruik dus geen alcohol, jodium, olie, zeep, nagellak of andere middelen voordat je hem verwijdert.
2. Pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid vast - Gebruik hiervoor een puntig pincet of een speciale tekenverwijderaar. Probeer de teek bij de kop vast te pakken en knijp niet in het achterlichaam -
3. Trek de teek rustig en recht uit de huid - Draai niet met het pincet. Gebruik je een speciale tekentang of tekenkaart, volg dan de bijbehorende gebruiksaanwijzing.
4. Maak het wondje schoon - Ontsmet de plek na het verwijderen met alcohol of jodium. Heb je dat niet bij de hand, spoel het wondje dan met water.
5. Controleer de rest van je lichaam - Er kan nog ergens een tweede teek verstopt zitten.

Blijft er een klein stukje van de teek in de huid achter? Dat is meestal niet gevaarlijk. Het lichaam werkt dit er doorgaans vanzelf uit, zoals bij een splinter. De huid kan op die plek wel wat geïrriteerd of ontstoken raken.

Maak een foto van de tekenbeet

Noteer de datum van de beet en schrijf op waar de teek zat. Maak ook een duidelijke foto van de plek. Zo kun je later beter beoordelen of er iets verandert en kun je de huisarts precies vertellen wanneer en waar je bent gebeten. Houd de huid tot drie maanden na de beet in de gaten. Een klein rood plekje vlak na het verwijderen is meestal een normale reactie van de huid, vooral wanneer het binnen een paar dagen verdwijnt en niet groter wordt. Een rode, roze, paarse of blauwachtige vlek die zich uitbreidt, kan wel passen bij de ziekte van Lyme. Zo’n vlek hoeft niet altijd op een klassieke ring te lijken.

Wanneer moet je de huisarts bellen?

Bel dezelfde dag de huisarts wanneer:

• Het niet lukt om de hele teek te verwijderen
• De teek mogelijk 24 uur of langer in je huid heeft gezeten
• Je een rode of donkerpaarse vlek of ring krijgt die in een paar dagen groter wordt
• Je je ziek voelt en bijvoorbeeld koorts, hoofdpijn, spierpijn of extreme vermoeidheid krijgt
• Je dikke en pijnlijke gewrichten, tintelingen, krachtverlies, dubbelzien of een verlamming van één gezichtshelft krijgt

anger dan 24 uur vastgezeten, dan kun je samen met de huisarts bespreken of je de huid blijHeeft de teek lft controleren of preventief één dosis antibiotica gebruikt. Die behandeling moet binnen 72 uur na het verwijderen van de teek worden gestart. Na alleen een tekenbeet wordt normaal gesproken geen bloedonderzoek gedaan, omdat een test zo kort na de beet geen betrouwbaar antwoord geeft.

Is de ziekte van Lyme te behandelen?

De ziekte van Lyme wordt behandeld met antibiotica. Zowel vroege als latere vormen kunnen worden behandeld, maar bij een later stadium kan door ontstekingen al schade zijn ontstaan. Wacht daarom niet af wanneer een vlek groter wordt of wanneer je na een tekenbeet lichamelijke klachten krijgt.

Twijfel je over een verkleuring of verandering van de huid? Op Tekenradar staan foto’s van verschillende verschijningsvormen. Ook kun je de gratis RIVM-app Tekenbeet gebruiken om op te zoeken hoe je een teek herkent en verwijdert. Stop voortaan dus gerust een tekenverwijderaar bij je trailuitrusting, maar hopelijk blijft hij ongebruikt.

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?