Nieuwe studie onthult heftige psychische schade bij Keniaanse atleten

Een nieuw onderzoek legt een schokkende realiteit bloot binnen de Keniaanse atletiekwereld. Achter de bekende dopingproblemen blijkt een nog groter probleem te schuilen: geschorste atleten belanden vaak in zware mentale nood. Maar liefst zeven van de tien geïnterviewde sporters geven zelfs aan dat ze hebben geworsteld met suïcidale gedachten.

Een onderbelicht probleem

Voor het onderzoek 'The hidden cost of doping sanctions' spraken onderzoekers Byron O. Juma en Jules Woolf met tien Keniaanse atleten (sprinters, langeafstandslopers en springers) die hun straf uitgezeten hebben of nog midden in een schorsing zitten én met drie anti-dopingfunctionarissen. 

De conclusie is duidelijk: dopingstraffen veroorzaken enorme persoonlijke, sociale en emotionele schade, terwijl er amper ondersteuning beschikbaar is. Dat is extra zorgwekkend in een land dat door World Athletics wordt beschouwd als een hoogrisicogebied. Op dit moment staan meer dan 135 Keniaanse midden- en langeafstandslopers op de dopinglijst, bijna 40 procent van alle wereldwijde atletiekgevallen. 

Shock, schaamte en volledige verwarring 

Veel atleten vertellen dat ze compleet overdonderd waren toen ze hoorden dat ze positief hadden getest. 'Ik wist niet waar ik moest beginnen. Ik was volledig de weg kwijt,' vertelt een atleet. De onderzoekers wijzen op een groot gebrek aan kennis over anti-dopingregels, zelfs bij atleten die internationaal actief zijn of in officiële testpools zitten. Zo dacht een atleet dat zijn medicatie wel verklaard kon worden. Hij vroeg geen medische uitzondering aan, trainde gewoon door en ging ervan uit dat het allemaal wel zou worden opgelost. Wat dus niet gebeurde. 

Zeven op tien dacht aan zelfmoord 

De schorsingen hakken er mentaal zwaar in. Vrijwel iedereen ervaart schaamte of vindt dat ze een teleurstelling zijn voor hun familie en gemeenschap. Sommigen trekken zich volledig terug. 'Als je je isoleert, ga je alleen maar meer nadenken. Dat leidt tot stress en depressie', zegt een atleet. 

Anderen grijpen naar alcohol om de pijn te verdoven. De angst om inkomen te verliezen, vaak essentieel voor het onderhoud van het hele gezin, zorgt voor extra druk. Bij één atleet leidt de stress zelfs tot maagzweren en een ziekenhuisopname. 

Het taboe op mentale gezondheid 

Psychische problemen blijven in Kenia zwaar gestigmatiseerd en help zoeken wordt niet gewaardeerd. 'Als ik zeg dat ik gestrest ben, denken mensen dat ik een grap maak,' vertelt een atlete. Het gevolg? Weinig steun uit hun omgeving op het moment dat zij dat het hardst nodig hebben. 

Het meest verontrustende cijfer uit de studie? 7 van de 10 atleten hebben zelfmoord tijdens of vlak na hun schorsing overwogen. 'Ik dacht: waarom leef ik nog? Ik overwoog van een gebouw te springen,' zegt één van hen. Eén atlete heeft na drie maanden isolatie daadwerkelijk een poging gedaan. Buren grepen op tijd in, waarna ze enkele weken intensieve zorg kreeg in een kliniek. 

Sociale schade

Naast de persoonlijke gevolgen volgen vaak sociale complicaties: 

• Atleten krijgen spottende bijnamen
• Social media vergroot de publieke vernedering
• Relaties en huwelijken komen onder druk te staan
• Families die afhankelijk zijn van het inkomen van de atleet raken in de problemen.

Zelfs kinderen van gesanctioneerde sporters worden gepest op school. Ook voelen velen zich in de steek gelaten door Athletics Kenya, dat zich volgens anti-dopingfunctionarissen 'afstandelijk opstelt' tegenover geschorste sporters, zonder psychologische begeleiding aan te bieden. 

Toch nog een paar lichtpuntjes

Ondanks alles slagen een deel van de geïnterviewden erin om weer op te krabbelen: ze hebben nieuwe beroepen, herstelden familiebanden of ontdekten nieuwe levensdoelen. Maar de onderzoekers vinden dat de sportwereld veel meer moet doen. Zij pleiten voor:

• Structurele mentale-gezondheidszorg voor gesanctioneerde atleten
• Steun voor families die mee getroffen worden
• Betere begeleiding bij re-integratie in sport of in een nieuw beroep 

'Dergelijke ondersteuning helpt atleten hun leven weer op te bouwen en opnieuw een positieve rol in de samenleving te spelen', klinkt het in het onderzoek. 

Dit artikel is een syndication van Runner's World US.

Heb jij gedachten over zelfmoord en heb je behoefte om met iemand te praten? Bel dan 0800-0113 of chat via 113.nl.

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?