Jort van Zutphen snelste Nederlander op de spartathlon: ‘Het is gewoon echt een voorrecht’

De Nederlandse Jort van Zutphen (42) waagde zich afgelopen weekend voor de tweede keer aan de iconische Spartathlon in Griekenland. Hierbij moet je binnen 36 uur een slopende afstand van 246 kilometer afleggen, van de Akropolis in Athene naar het standbeeld van koning Leonidas in Sparta. Van Zutphen werd deze editie met afstand de snelste Nederlander, met een verbazingwekkende tijd van 23:37.15.

Een keer was niet genoeg voor Jort. ‘Na die eerste keer was ik wel tevreden met de finish, maar ik wist dat er nog veel meer in zat. Dus dit wilde ik er wel uithalen.’ Vertelt Van Zutphen aan Runner’s World. Hij is een ervaren ultraloper en werd in 2024 Nederlands kampioen op de 24-uursrace. Maar de Spartathlon is voor hem echt iconisch. ‘De marathon en de Spartathlon hebben het hardlopen echt als sport gedefinieerd. Dus als je dan zo’n race mag lopen, is dat echt heel speciaal. Het is toch echt de bakermat van het lopen zelf.’

Twee jaar toewerken naar één race

De trainingen voor een ultra als deze zullen niet lijken op je normale trainingsblok van zestien weken. ‘Twee jaar geleden deed ik voor het eerst mee met de Spartathlon en toen wist ik al meteen dat ik dit jaar weer zou deelnemen. Dus ik ben eigenlijk al twee jaar aan het opbouwen hiernaartoe en sinds januari specifiek aan het trainen’, zegt Van Zutphen.

En hij had van zijn eerste deelname geleerd wat er nodig is voor een race als deze. ‘Die eerste keer was een Spartathlon zoals die bekend is, dus superwarm. En als Nederlander overkomt je dat nogal, dus ik heb daar echt van geleerd.’ Voor zijn tweede deelname deed hij daarom genoeg warmtetraining, bijvoorbeeld binnen op de loopband. ‘Ja, nou hadden we natuurlijk nu een Spartathlon-editie waar die warmte eigenlijk geen doorslaggevende rol speelde. Dus dan ben je juist zo goed getraind op die warmte en dan is dat nu opeens niet de grootste uitdaging.’

Samen op weg

Dat het zijn tweede deelname was, maakte de zenuwen niet minder voor Jort. ‘Ja, ik ben dan heel zenuwachtig. Maar omdat je met al die atleten in het hotel zit. En ook met de Nederlandse delegatie atleten. Dan kom je ook al een beetje in zo’n bubbel met elkaar, waardoor je samen daar naartoe leeft. Dus dan is het vooral heel plezierig.’

Zo had hij ook iemand gevonden om de eerste 50 kilometer mee te lopen. ‘De dag vooraf heb ik met de Belgische loper Jelle Tielemans afgesproken. Omdat ik wist dat wij allebei ervaring hebben met deze wedstrijd en ook wel dezelfde ambities hebben. Dus we zouden misschien heel veel aan elkaar hebben tijdens het lopen.’ Maar Tielemans ging na 50 kilometer in de versnelling en werd uiteindelijk zelfs vierde overall.

Alleen richting de finish

De overige 200 kilometer liep Jort dus vooral met zichzelf. ‘Ja, dan ben je bij de 80 kilometer over het Kanaal van Korinthe en dan loop je het oude Griekenland in, dus dat is tussen de olijfvelden.’ En dit ging hem goed af: hij voelde zich fit en liep volgens zijn plan. ‘En dan werk je eigenlijk vanaf 80 kilometer vooral toe naar de grote berg op 160 kilometer, want als je hier overheen bent, dan mag je ook al wat gaan nadenken over de finish. Hoewel dat echt nog een heel eind is.’

Met hoge snelheid naar de finish

En dan naderen de laatste kilometers en komt hij erachter dat zijn tijddoel gewoon gaat lukken. ‘Dan wordt het heel leuk, want ik liep een Spanjaard achterop. Ik dacht eerst dat het een Belg was, dus ik groette hem: “hallo”. Hij verstond me natuurlijk niet, maar schrok wel. Hij had niet verwacht dat er op dat punt nog iemand achter hem zou komen. En ik kwam ook nog eens met hoge snelheid achterop en ging hem voorbij.’

Zijn eerste keer had hij al een doel voor ogen: onder de 25 uur finishen. Maar ergens tijdens deze race werd hem al snel duidelijk dat dit er niet in zat, mede door de warmte van die editie. Dit jaar was dus zijn herkansing, met zijn focus echt op een finish binnen 24 uur.

© Spartathlon

Jort van Zutphen

Het Nederlandse record in het achterhoofd

Hij durfde het niet hardop te zeggen, maar hij had het Nederlandse record van Jan-Albert Lantink uit 2010 wel in zijn achterhoofd zitten. ‘Je moet deze race niet onderschatten. Dus het heeft geen zin om heel scherp op zo’n tijd weg te gaan. Omdat er zoveel gebeurt onderweg met een ultra.’ Zo’n 25 kilometer voor de finish kwam hij erachter dat het nog moeilijk zou worden om het Nederlandse record te verbreken. ‘Dus uiteindelijk zit je dan zes minuten van dat Nederlandse record af. Maar dat is ook wat het is.’

Het moment van de finish

Want er komt ook veel opluchting en geluk kijken bij een finish van zo’n slopende race als deze. ‘De laatste vierhonderd, vijfhonderd meter is één lange, rechte weg naar het standbeeld. Ik vouw de Friese vlag uit en loop eropaf. Ik loop de trap op en daar staan allemaal mensen te juichen. Dan raak je die voet aan en weet je: ik ben er. Dan adem je uit, met een enorme opluchting dat alles toch weer goed is gekomen.’

En dan bouwt dat allemaal op naar zo’n moment van dankbaarheid. ‘Ik heb dit voorrecht om hier te mogen finishen. En zeker ook nog in zo’n tijd en met zo’n positie. Het is gewoon een voorrecht.’

Voorlopig even geen Spartathlon

En ook al was hij zo dichtbij, voorlopig voelt Van Zutphen nog even niet de drang om zich er opnieuw aan te wagen. ‘Ik heb een heel lang jaar gehad met veel races, dus ik ben nu vooral blij dat ik alles even los mag laten. De focus op zo’n race en een heel jaar daar specifiek voor trainen vraagt veel van je. En dat verdient ook weer even om losgelaten te worden.’

Voor nu geniet Jort nog even van zijn vakantie in het mooie Griekenland. Maar klaar met het hardlopen is hij zeker nog niet. Er staat nog een WK 24-uursrace op hem te wachten, waarvoor hij zich heeft gekwalificeerd, en hij heeft ook zijn ogen gericht op de Legends Trail van 350 kilometer.

‘Maar nu eerst even wat aandacht aan mijn vrienden en familie thuis en hardlopen weer even wat naar de achtergrond toe schuiven, zodat het niet altijd het belangrijkste in mijn leven is.’

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?