Hardlopen is populairder dan ooit. Run clubs groeien als kool, marathons zijn binnen no-time uitverkocht en op TikTok lijkt het alsof iedere twintiger traint voor zijn eerste 42,195 kilometer hardlopen. Waar hardlopen vroeger vooral werd gezien als een sport voor fanatieke wedstrijdlopers of doorgewinterde duursporters, trekt het tegenwoordig een compleet nieuwe generatie aan. De Gen Z generatie.

Iedereen wil een marathon lopen: slaan jonge hardlopers door?

Met die immense populariteit rondom hardlopen onder jongeren groeit ook de kritiek. Onlangs ontstond in Engeland een discussie nadat een columnist zich afvroeg of de hardloophype onder Gen Z niet meer kwaad dan goed doet. Jonge hardlopers zouden volgens haar te veel bezig zijn met Strava, sportgadgets, elektrolyten, run clubs en het verzamelen van likes. Bovendien zouden ze zichzelf massaal richting blessures lopen doordat iedereen ineens een marathon wil lopen.

Slaan jonge hardlopers inderdaad door?

Dat roept een interessante vraag op: slaan jonge hardlopers inderdaad door, of kijken we simpelweg naar een generatie die hardlopen op zijn of haar eigen manier ontdekt?

Hardlopen heeft een nieuw publiek gevonden

Dat steeds meer jongeren gaan hardlopen, is nauwelijks nog te ontkennen. Kijk op een willekeurige zaterdagmorgen bij een social run in Amsterdam, Utrecht of Rotterdam en de gemiddelde leeftijd ligt opvallend laag. Ook evenementenorganisaties zien een verschuiving. Veel grote wedstrijden trekken steeds meer deelnemers van begin twintig of eind twintig. Dat heeft verschillende oorzaken.

Steeds meer lopers beginnen met hardlopen om hun mentale gezondheid

Jongeren zijn zich bewuster van hun gezondheid dan eerdere generaties. Daarnaast zoeken veel mensen naar manieren om stress te verminderen, nieuwe mensen te ontmoeten en minder tijd op hun telefoon door te brengen. Hardlopen biedt al die dingen tegelijk. Waar eerdere generaties elkaar misschien ontmoetten in de kroeg of sportkantine, ontmoeten veel Gen Z'ers elkaar tegenwoordig tijdens een gezamenlijke duurloop in het Vondelpark. En dat is best een positieve ontwikkeling!

De kritiek is niet helemaal onterecht

Toch zit er ook een kern van waarheid in de kritiek. Wie social media opent, krijgt al snel het idee dat een marathon de logische volgende stap is zodra je een paar maanden met hardlopen bezig bent. De ene influencer deelt een schema richting NN Marathon Rotterdam, de andere loopt binnen een jaar zijn eerste marathon en weer iemand anders vertelt hoe hardlopen zijn of haar leven compleet veranderde. Dat werkt inspirerend, maar kan ook een vertekend beeld geven.

Een marathon blijft een zware fysieke uitdaging

Want hoewel een marathon tegenwoordig bijna als een bucketlist item wordt gezien, blijft het een zware fysieke uitdaging. Je conditie kan zich relatief snel ontwikkelen, maar spieren, pezen, banden en botten hebben veel langer nodig om sterker te worden. Juist daar gaat het regelmatig mis. Sportfysiotherapeuten zien nog altijd veel overbelastingsblessures ontstaan doordat beginnende hardlopers te snel te veel willen.

Wat PROJECT26 ons leerde

Bij Runner's World zagen we die realiteit afgelopen jaar van dichtbij tijdens PROJECT26. Voor dit project werden 26 deelnemers gedurende een half jaar begeleid richting een marathon. Onder leiding van tweevoudig olympiër Andrea Deelstra en marathoncoach Tjeerd Popkema kregen zij trainingsschema's, loopanalyses, lactaattesten, voedingsadvies en begeleiding gedurende hun hele voorbereiding. Als één project liet zien hoe uitdagend een marathon werkelijk is, dan was het PROJECT26 wel.

Van de 26 deelnemers finishten er 18 de marathon

Ondanks alle begeleiding, expertise en ondersteuning haalden uiteindelijk niet alle deelnemers hun einddoel. Van de 26 deelnemers finishten er 18 de marathon. Blessures, fysieke klachten en tegenslagen maakten onderdeel uit van het traject. Een marathon is geen TikTok trend. Het is geen uitdaging die je even afvinkt tussen twee vakanties door. Het blijft een afstand die respect verdient, ongeacht je leeftijd of het aantal volgers op social media. Dat betekent niet dat beginners geen marathon mogen lopen. Integendeel. Maar wel dat een goede voorbereiding ontzettend belangrijk blijft.

Hardlopen is meer dan een prestatie

Een ander verwijt dat regelmatig opduikt, is dat jonge hardlopers alles zouden vastleggen. Iedere training komt op Strava, iedere wedstrijd verschijnt op Instagram en iedere nieuwe hardloopschoen krijgt een uitgebreide review. Maar is dat echt zo anders dan vroeger?

Hardlopers hebben altijd graag over hun sport gepraat

Hardlopers hebben altijd graag over hun sport gepraat. Vroeger gebeurde dat in de kantine van de atletiekvereniging, tegenwoordig gebeurt het (ook) online. Voor veel jonge hardlopers draait hardlopen bovendien om veel meer dan alleen een eindtijd. Het gaat om structuur in hun vaak drukke leven, mentale rust, sociale contacten en persoonlijke groei.

Een leeg hoofd na een rustige duurloop

Uit onderzoek blijkt al jarenlang dat regelmatig bewegen kan bijdragen aan minder stress, een beter humeur en een grotere mentale weerbaarheid. Natuurlijk vervangt hardlopen geen psycholoog of professionele hulpverlening wanneer dat nodig is. Maar vrijwel iedere hardloper kent het gevoel van een leeg hoofd na een rustige duurloop of het zelfvertrouwen dat ontstaat wanneer een trainingsdoel wordt gehaald.

Niet alles wat je online ziet is een goed idee

Waar de echte uitdaging ligt, is ergens anders. De hoeveelheid informatie die jonge hardlopers dagelijks voorgeschoteld krijgen is enorm. Trainingsadviezen, voedingstips, supplementen, herstelmethodes en schema's vliegen je om de oren. Het probleem is alleen dat niet al die informatie even betrouwbaar is.

Kritischer kijken naar wat je tegenkomt

Een influencer met meer dan honderdduizend volgers is niet automatisch een goede coach. Een viral trainingsmethode is niet automatisch een verstandig trainingsschema. En een marathon lopen zonder voldoende voorbereiding wordt niet ineens een goed idee omdat iemand er een inspirerende video over heeft gemaakt. Misschien moeten we daarom minder kritisch kijken naar Gen Z zelf en meer naar de kwaliteit van de informatie die zij tegenkomen.

Een generatie die beweegt is goed nieuws

Als we één ding kunnen concluderen, dan is het dat de populariteit van hardlopen onder jongeren vooral goed nieuws is. Natuurlijk mogen we kritisch blijven op overtraining, blessures en onrealistische verwachtingen, en natuurlijk hoeft niet iedereen na zes maanden trainen een marathon te lopen. Juist niet.

Het voorbeeld dat we met elkaar afgeven

Maar een generatie die kiest voor beweging, veel buiten zijn, sociale verbinding en persoonlijke uitdagingen? Dat lijkt eerder iets om te omarmen dan om te bekritiseren. De uitdaging ligt niet bij jonge hardlopers die enthousiast zijn over de sport, maar bij het voorbeeld dat we met elkaar afgeven. Laten we vooral laten zien dat een marathon tijd kost, dat opbouwen belangrijker is dan forceren en dat plezier in hardlopen uiteindelijk waardevoller is dan zo snel mogelijk een snelle eindtijd neerzetten.

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?