Een rusthartslag van 60, 50 of zelfs 40 slagen per minuut: onder hardlopers wordt een lage rusthartslag al snel gezien als een teken dat je topfit bent. Maar klopt dat eigenlijk wel? Hoe laag hoort je rusthartslag te zijn als je een goede conditie hebt, en is lager altijd beter?

Je wordt wakker, opent de app van je sporthorloge en je ziet een rusthartslag van 48. Lekker! Een paar dagen later staat er 54 en voelt dat ineens alsof je conditie achteruit is gegaan. Terwijl zes slagen verschil helemaal niet zoveel hoeft te betekenen.

Hoe laag hoort je rusthartslag te zijn als je fit bent?

Je rusthartslag kan zeker iets vertellen over je conditie, maar het is geen rapportcijfer voor hoe fit je bent.

Wat is je rusthartslag?

Je rusthartslag is het aantal keer dat je hart per minuut klopt wanneer je lichaam in rust is. Volgens de Hartstichting ligt een normale hartslag in rust bij de meeste volwassenen tussen de 60 en 100 slagen per minuut. Voor sporters noemt de Hartstichting een ruimere ondergrens: 40 tot 100 slagen per minuut. Dat komt doordat het hart van mensen die intensief sporten groter en sterker kan worden. Zo'n getrainde hartspier werkt efficiënter en kan per hartslag meer bloed rondpompen. Daardoor hoeft het hart in rust minder vaak samen te trekken.

Daarom zie je bij hardlopers regelmatig een behoorlijk lage rusthartslag, maar ook fitte sporters hartproblemen kunnen krijgen.

Hoe laag is een goede rusthartslag als je fit bent?

Hoe laag is een goede rusthartslag als je fit bent? Een rusthartslag van 40 tot 60 slagen per minuut kan heel normaal zijn bij goed getrainde duursporters. Zeer actieve mensen, waaronder hardlopers, kunnen zelfs een rusthartslag in de 40 hebben. Tegelijkertijd benadrukken experts dat er niet één gemiddelde rusthartslag bestaat die voor alle hardlopers geldt.

Betekent een lagere rusthartslag dat je fitter bent?

Heeft je loopmaatje een rusthartslag van 43 en jij van 52? Dan betekent dat niet automatisch dat je loopmaatje fitter is. Misschien loop jij wel een snellere 10 kilometer of heb je een hogere VO2 max (zo verhoog je die). Een rusthartslag is maar één stukje van de puzzel. Tot op zekere hoogte kan er een verband zijn, maar lager is niet automatisch beter. Veel interessanter is daarom de vergelijking met jezelf.

Dít zegt je rusthartslag meer over je conditie

Stel dat je begint met hardlopen en je gemiddelde rusthartslag ligt rond de 65. Na maanden consequent trainen zie je dat je gemiddelde langzaam richting de 58 zakt. Zo'n ontwikkeling kan passen bij een verbetering van je cardiovasculaire conditie. Daar heb je waarschijnlijk meer aan dan aan de constatering dat een andere hardloper een rusthartslag van 47 heeft.

Waarom hebben hardlopers vaak zo'n lage rusthartslag?

Als je veel aan duurtraining doet, kan een zogenoemd sportershart ontwikkelen. Dat klinkt misschien spannend, maar het kan een normale aanpassing van het hart aan intensieve training zijn. De Hartstichting legt uit dat het hart van intensieve sporters groter en sterker kan worden. Daardoor pompt het per hartslag meer bloed rond dan een minder getraind hart. Dat betekent alleen niet dat je moet proberen je rusthartslag steeds verder omlaag te krijgen.

Is een rusthartslag van 50 goed?

Voor een gezonde en actieve hardloper kan een rusthartslag van 50 slagen per minuut heel normaal zijn. Hetzelfde kan gelden voor bijvoorbeeld 45 of 55. Belangrijker is de context. Zit je al jaren rond de 50 en voel je je goed? Dan kan dat simpelweg jouw normale waarde zijn. Zit je normaal rond de 65 en verandert je hartslag ineens sterk zonder duidelijke verklaring, dan is het interessanter om daar aandacht aan te besteden.

Is een rusthartslag onder de 40 dan nóg beter?

Des te lager, des te beter? Nee. Je krijgt geen bonuspunten voor iedere hartslag die je eraf weet te trainen. Een hartslag onder de 60 wordt een lage hartslag genoemd. Bij sporters kan dit een normale aanpassing aan training zijn. Een extreem lage hartslag is alleen niet automatisch bewijs van een uitzonderlijk goede conditie.

Let vooral op hoe je je voelt. Heb je naast een erg lage hartslag klachten als duizeligheid, flauwvallen, benauwdheid of pijn op de borst? Dan adviseert de Hartstichting om contact op te nemen met je huisarts. Ook wanneer je hartslag langere tijd erg laag, hoog of onregelmatig is, is het verstandig om dit te bespreken.

Waarom is mijn rusthartslag ineens hoger?

Je rusthartslag wordt door allerlei factoren beïnvloed. Denk aan stress, slaap, hydratatie, cafeïne, medicatie en training. Zie je normaal iedere ochtend ongeveer 48 bpm en staat je horloge ineens op 55? Dan hoef je dus niet meteen je training te schrappen. Eén losse meting zegt weinig. Zie je meerdere dagen achter elkaar een duidelijke verhoging én voel je je vermoeid of merk je dat trainingen zwaarder gaan dan normaal? Dan is het verstandig om kritisch naar je herstel te kijken.

Wat is een goede rusthartslag als je fit bent?

Er bestaat geen rusthartslag waarbij je officieel kunt zeggen: nu ben ik fit. Voor de meeste volwassenen noemt de Hartstichting 60 tot 100 bpm als normale rusthartslag. Voor sporters noemt de organisatie 40 tot 100 bpm. Goed getrainde duursporters kunnen zelfs nog lager uitkomen, maar staar je niet blind op dat ene getal. Een rusthartslag van 42 maakt je niet automatisch fitter dan iemand met 55. Kijk liever naar je eigen ontwikkeling.

Daalt je gemiddelde rusthartslag geleidelijk terwijl je conditie verbetert? Blijft je rusthartslag jarenlang stabiel rond dezelfde waarde? Allebei prima. Schiet hij plotseling meerdere dagen omhoog? Dan kan het verstandig zijn om eens naar je slaap, stress, gezondheid, trainingsbelasting en herstel te kijken.

Wil je vooral weten wat een normale rusthartslag is voor jouw leeftijd? In dit artikel zetten we de cijfers per leeftijd voor je op een rij.

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?