Je hebt ervaring met trailrunning, je bent een paar keer de bergen in geweest en het begint te kriebelen: misschien wordt het tijd voor je eerste skyrace. Maar welke kies je? De kortste wedstrijd op de kalender lijkt misschien de veiligste optie, alleen werkt het bij skyrunning niet helemaal zo. Een skyrace van 20 kilometer klinkt misschien overzichtelijk, maar die afstand zegt weinig over wat je onderweg tegenkomt. Denk aan steile rotsen en sneeuwvelden tot technische passages waarbij je je handen nodig hebt.

Weet je nog niet precies wat skyrunning is? In dit artikel legt arts, hardloopcoach en skyrunner Kevin Stroek uit wat skyrunning anders maakt dan een gewone trailrun.

Hoe kies je je eerste skyrace? Hier moet je op letten

Wil je je eerste skyrace uitkiezen? Kijk dan verder dan alleen het aantal kilometers en hoogtemeters. Van technisch terrein tot hoogte en tijdslimieten: dit wil je checken voordat je je inschrijft.

1. Kijk niet alleen naar het aantal kilometers

Een wedstrijd van 20 kilometer klinkt misschien een stuk toegankelijker dan eentje van 40 kilometer. Toch vertelt afstand bij skyrunning maar een klein deel van het verhaal. Een korte route kan in relatief weinig kilometers enorm veel stijgen en dalen. Voeg daar losse rotsen, sneeuwvelden en technische passages aan toe en je kunt over 20 kilometer langer doen dan je vooraf verwacht.

Kijk daarom naast de afstand naar het complete parcours. Hoeveel hoogtemeters zitten erin? Wat is het hoogste punt? Hoe technisch zijn de beklimmingen en afdalingen? En hoeveel tijd hebben deelnemers uit eerdere edities nodig gehad?

2. Hoogtemeters zeggen ook niet alles

Tweeduizend hoogtemeters over 40 kilometer is iets heel anders dan tweeduizend hoogtemeters over 20 kilometer. Hoe dichter die hoogtemeters op elkaar zitten, hoe steiler het parcours gemiddeld wordt. Maar ook dan ben je er nog niet.

Die tweeduizend meter kunnen namelijk over relatief goed begaanbare bergpaden gaan, maar ook over losse stenen, rotsen en sneeuw. Op papier zie je hetzelfde getal staan, terwijl de technische moeilijkheid totaal anders is.

De International Skyrunning Federation (ISF) kijkt daarom bij het beoordelen van parcoursen naar veel meer dan afstand en hoogtemeters. Onder andere gemiddelde hoogte en hellingsgraad, de maximale hoogte, losse rotsen, sneeuw of gletsjer, technische klimstukken, vaste touwen en geëxponeerde passages worden meegenomen.

3. Check het technische niveau van de wedstrijd

Bij officieel geclassificeerde skyraces kun je kijken naar het technische niveau van het parcours. De ISF onderscheidt grofweg drie niveaus.

Level 1 bestaat voornamelijk uit relatief eenvoudig terrein en trails, eventueel met puinhellingen of stukken waarbij je je handen gebruikt. De route ligt volgens de richtlijnen onder 3.000 meter en kent geen groot risico om te verdwalen of ernstig gewond te raken. Je moet wel weten wat je moet doen bij slecht weer of een noodsituatie.

Level 2 gaat een flinke stap verder. Denk aan technisch terrein, flinke hoogteverschillen, rotsen en eventueel passages met vaste touwen. Een parcours kan ook boven 3.000 meter komen. Volgens de ISF zijn hier het vermogen om langere tijd zelfredzaam te zijn en basiservaring met bergsport nodig.

Level 3 is het serieuze werk. Daarbij kun je onder meer technische klimstukken, sneeuw of gletsjer, vaste touwen, via ferrata, losse rotsen en geëxponeerde bergkammen tegenkomen. Voor dit niveau noemt de ISF ervaring met alpinisme op grote hoogte noodzakelijk.

Dat maakt de classificatie een handige eerste filter. Voor je eerste skyrace ligt het voor de hand om niet direct het technisch zwaarste niveau uit te kiezen. Maar let op: ook binnen een niveau kunnen wedstrijden behoorlijk van elkaar verschillen.

4. Kort betekent niet automatisch makkelijk

Een mooi voorbeeld daarvan vind je op de internationale wedstrijdkalender. De Biwako Valley SkyRace in Japan was in 2026 slechts 12,5 kilometer lang, maar bevatte wel 1.250 hoogtemeters en kreeg technisch niveau 1+. De Ueda SkyRace, eveneens in Japan, telde 27 kilometer en maar liefst 3.100 hoogtemeters, eveneens met classificatie 1+.

Ter vergelijking: de Monte Rosa SkyRace in Italië was 26 kilometer lang met 2.500 hoogtemeters, maar bereikte een hoogte van 3.647 meter en kreeg technisch niveau 2+. Bijna dezelfde afstand, maar een totaal ander soort wedstrijd. Precies daarom heeft het weinig zin om simpelweg te zoeken naar 'de kortste skyrace' als je een geschikte eerste skyrace wil vinden.

5. Kijk naar het hoogste punt

Hoogte verdient apart aandacht. Een wedstrijd die tot 1.500 meter klimt, stelt andere eisen dan een parcours dat boven de 3.000 meter komt. Naarmate je hoger komt, neemt de luchtdruk af en is er minder zuurstof beschikbaar. Zeker wanneer je rechtstreeks vanuit Nederland naar de bergen reist, kan dat invloed hebben op hoe zwaar dezelfde inspanning voelt.

Daarnaast kan het op hoogte aanzienlijk kouder en winderiger zijn dan bij de start in het dal. Sneeuw kan ook midden in het loopseizoen onderdeel van het parcours zijn. Controleer daarom altijd het hoogste én gemiddelde punt van de route en kijk of je eerder op vergelijkbare hoogte hebt gesport.

6. Hoeveel 'exposure' zit er in het parcours?

Met exposure wordt in de bergsport bedoeld hoe blootgesteld je bent aan bijvoorbeeld een steile afgrond of een val. Een smal pad langs een steile bergwand kan fysiek relatief eenvoudig zijn, maar mentaal totaal anders voelen dan een breed pad met precies dezelfde hellingsgraad.

In dit artikel over skyrunning benadrukte Kevin Stroek daarom dat je vóór een technische skyrace wil weten hoe je op dergelijk terrein reageert. Heb je hoogtevrees? Heb je ooit over een smalle bergkam gelopen? Voel je je comfortabel wanneer je naast je tientallen of honderden meters naar beneden kunt kijken? Wees vooral eerlijk tegenover jezelf.

7. Zoek uit wat 'technisch' daadwerkelijk betekent

Organisaties gebruiken termen als technical, very technical of extreme niet altijd op precies dezelfde manier. Probeer daarom te achterhalen wat je daadwerkelijk gaat tegenkomen.

Zijn er losse stenen? Moet je klauteren? Ligt er sneeuw? Zijn er kettingen of vaste touwen? Moet je ergens je handen gebruiken? Zijn er steile afdalingen waarop uitglijden grote gevolgen kan hebben?

Bekijk daarvoor niet alleen de commerciële beschrijving van de wedstrijd. Zoek het wedstrijdreglement, parcoursinformatie, foto's en video's van eerdere jaren en ervaringen van deelnemers. Kan je nog steeds niet goed inschatten wat een passage inhoudt? Stuur de organisatie een bericht. Zeker voor een eerste skyrace is 'ik denk dat het wel meevalt' geen geweldige selectiemethode.

8. Bekijk de cut-off tijden

Bij veel bergwedstrijden moet je bepaalde controlepunten vóór een vastgesteld tijdstip bereiken. Dat kan voorkomen dat deelnemers te laat op de dag of te vermoeid een moeilijk of afgelegen gedeelte van het parcours ingaan. Kijk daarom vóór inschrijving waar de cut-offs liggen en probeer realistisch in te schatten of die bij jouw niveau passen.

9. Check de verplichte uitrusting voordat je je inschrijft

Staat er alleen een basisuitrusting op? Of moet je ook handschoenen, warme kleding, microspikes, een helm of ander technisch materiaal meenemen? Dat betekent niet automatisch dat een wedstrijd te moeilijk (of te makkelijk) voor je is. Het geeft je wel een idee van de omstandigheden waarop de organisatie voorbereid is.

Lees ook of de materiaallijst kan veranderen op basis van het weer. In de bergen kan de organisatie kort voor de start extra spullen verplicht stellen. En belangrijk: bezit je het materiaal niet alleen, maar zorg dat je ermee kunt omgaan.

10. Kijk naar de ondergrond en het seizoen

Dezelfde berg kan in juni een totaal andere uitdaging vormen dan in augustus. Vroeg in het seizoen kunnen sneeuwvelden nog groot zijn. Na veel regen kunnen rotsen en grashellingen glad worden. Tijdens een warme zomer kunnen juist hitte en weinig water een rol spelen.

11. Kies niet op basis van de mooiste Instagram video

Op social media kan een skyrace er behoorlijk aantrekkelijk uitzien. Maar zo'n video vertelt natuurlijk maar een klein deel van het verhaal. Wat je meestal niet ziet, zijn de voorbereiding, de ervaring die nodig is om daar veilig te lopen en de uitrusting die de loper bij zich draagt. Laat je dus vooral inspireren door mooie beelden, maar doe daarna je huiswerk. Bekijk het parcours, de technische moeilijkheid en het wedstrijdreglement voordat je besluit dat deze skyrace jouw volgende doel wordt.

Hoe ziet een goede eerste skyrace eruit?

Dé perfecte skyrace voor beginners bestaat niet. Welke wedstrijd bij jou past, hangt vooral af van de ervaring die je al hebt. Loop je al langer trails en ben je regelmatig in de bergen te vinden? Dan kun je waarschijnlijk een ander parcours aan dan wanneer je vooral gewend bent om alleen op asfalt te lopen.

Kijk voor je eerste skyrace daarom naar een afstand die bij je conditie past, maar vooral ook naar het technische niveau van het parcours. Kies bij voorkeur een wedstrijd waarbij je het grootste deel van wat je onderweg tegenkomt al eens hebt ervaren. Denk aan lange beklimmingen en afdalingen, rotsachtig terrein of lopen op hoogte. Natuurlijk mag je eerste skyrace spannend zijn, maar de wedstrijddag is niet het moment om voor het eerst te ontdekken hoe je reageert op een steile afdaling, sneeuwveld of smalle bergkam.

Eerst trainen, dan kiezen of andersom?

Eigenlijk allebei. Een concrete wedstrijd kan ontzettend motiverend zijn om naartoe te werken. Maar kies hem op basis van waar je nu staat en hoeveel tijd je hebt om de ontbrekende vaardigheden te ontwikkelen.

Heb je je eerste wedstrijd gevonden? Dan begint het leukste gedeelte: ervoor trainen. In ons artikel over trainen voor je eerste skyrace lees je hoe je vanuit het vlakke Nederland toch werkt aan de conditie, kracht en hoogtemeters die je straks in de bergen nodig hebt.

Volg je Runner's World al op Instagram, TikTok, Strava en Facebook?